Nguyên nhân chính dẫn tới sự bùng nổ của phong trào nông dân Tây Sơn là do mâu thuẫn giữa nông dân với chính quyền Đàng Trong. Từ giữa thế kỉ XVIII, chính quyền họ Nguyễn ở Đàng Trong suy yếu dần. Việc mua quan bán tước phổ biến. Quan lại, cường hào kéo bè kết cánh, đàn áp bóc lột nhân dân thậm tệ, đua nhau ăn chơi xa xỉ.

Đáp án cần chọn là: A

Là một cuộc khởi nghĩa nông dân nhưng phong trào Tây Sơn còn nhận được sự ủng hộ của các tầng lớp nhân dân lao động như thợ thủ công, thương nhân, kể cả các hào mục địa phương và đồng bào dân tộc thiểu số như Chăm, Bana. Đây chính là điểm đặc biệt trong lực lượng tham gia của phong trào nông dân Tây Sơn.

Đáp án cần chọn là: D

- Thời gian bùng nổ: thường nổ ra vào cuối các triều đại khi mà đất nước đang lâm vào tình trạng khủng hoảng, giai cấp thống trị không làm tròn được trách nhiệm của mình, mâu thuẫn giữa nông dân với triều đình, địa chủ phong kiến phát triển gay gắt

- Lãnh đạo: nông dân

- Lực lượng tham gia: chủ yếu là nông dân

- Xu hướng phát triển: phong kiến hóa - thiết lập một vương triều phong kiến mới

- Kết quả: hầu hết đều thất bại (chỉ trừ phong trào nông dân Tây Sơn đã giành thắng lợi và thiết lập được vương triều Tây Sơn) => Không phải điểm tương đồng của tất cả các cuộc khởi nghĩa nông dân thời kì trung đại.

Đáp án cần chọn là: D

Đến giữa năm 1774, nghĩa quân đã kiểm soát được một vùng rộng lớn rừ Quảng Nam đến Bình Thuận

Đáp án cần chọn là: B

Trong lần tiến quân năm 1777, Tây Sơn bắt giết được chúa Nguyễn, chỉ còn Nguyễn Ánh chạy thoát. Chính quyền họ Nguyễn ở Đàng Trong đến đây bị lật đổ

Đáp án cần chọn là: A

Trước thế giặc mạnh, trong khi lực lượng Tây Sơn ở Bắc Hà quá mỏng, Nguyễn Huệ lại đang ở Phú Xuân => Ngô Thì Nhậm và Ngô Văn Sở quyết định rút khỏi Thăng Long về vùng Tam Điệp - Biện Sơn và cử người cấp báo cho Quang Trung

Đáp án cần chọn là: A

Tây Sơn đã lãnh đạo nhân dân đánh tan các cuộc xâm lược của Xiêm (1785), Thanh (1789), bảo vệ nền độc lập và toàn vẹn lãnh thổ của dân tộc

Đáp án cần chọn là: C

Từ đầu thế kỉ XVII, kinh tế hàng hóa phát triển nhóng chóng với việc mở rộng ngoại thương. Số lượng sản phẩm thủ công ngày càng tăng và trở thành những mặt hàng hấp dẫn thương nhân nước ngoài. Sự phát triển của kinh tế hàng hóa đã tạo cơ sở cho sự hình thành và hưng khởi của các đô thị như Kẻ Chợ, Phố Hiến, Hội An, Gia Định…

Đáp án cần chọn là: C

Dịp Tết là thời điểm quân Thanh đang nghỉ ngơi ăn tết, canh phòng lơ là. Đây chính là cơ hội thuận lợi để Quang Trung mở cuộc tấn công quyết định tiêu diệt kẻ thù

Đáp án cần chọn là: B

Khi kéo quân vào Gia Định, quân Xiêm kiêu căng, hung bạo, mặc sức đốt phá, giết người, cướp vàng bạc trở về nước

Đáp án cần chọn là: C

Khi chúa Trịnh tiến đánh Phú Xuân, quân Tây Sơn bị đặt vào thế bất lợi khi phía bắc có quân Trịnh, phía Nam còn quân Nguyễn => Nguyễn Nhạc phải tạm hòa hoãn với quân Trịnh để dồn sức đánh Nguyễn

Đáp án cần chọn là: B

Vua Quang Trung lên ngôi đã lo chấn chỉnh lại giáo dục, cho dịch các sách kinh từ chữ Hán ra chữ Nôm để học sinh học, đưa văn thơ chữ Nôm vào nội dung thi cử. Chữ Nôm trở thành chữ viết chính thống.

Đáp án cần chọn là: D

Tác giả của cuốn Phủ biên tạp lục - công trình sử học - địa chí về vùng đất Đàng Trong dưới thời các Chúa Nguyễn rất có giá trị là Lê Quý Đôn.

Đáp án cần chọn là: B

Sau khi Mạc Đăng Dung lật đổ nhà Lê, lập nên nhà Mạc năm 1527, một võ quan nhà Lê là Nguyễn Kim chạy vào Thanh Hoá, lập một người thuộc dòng dõi nhà Lê lên làm vua, lấy danh nghĩa "phù Lê diệt Mạc", sử cũ gọi là Nam triều để phân biệt với Bắc triều (nhà Mạc ở phía bắc). Hai bên đánh nhau liên miên hơn 50 năm, Đến năm 1592, Nam triều chiếm được Thăng Long, họ Mạc chạy lên Cao Bằng, chiến tranh Nam - Bắc triều mới chấm dứt.

Đáp án cần chọn là: C

Hậu quả lớn nhất của cuộc chiến tranh Trịnh - Nguyễn làm đất nước bị chia cắt thành hai miền Đàng Trong và Đàng Ngoài kéo dài suốt hai thế kỉ.

Đáp án cần chọn là: D

- Năm 1802, Nguyễn Ánh lên ngôi, lập ra triều Nguyễn, củng cố nhà nước quân chủ tập quyền. Nhà vua trực tiếp điều hành mọi việc hệ trọng trong nước, từ trung ương đến địa phương.

- Năm 1815, ban hành bộ luật Hoàng triều luật lệ (luật Gia Long). Đứng đầu mỗi tỉnh lớn là chức tổng đốc, còn các tỉnh nhỏ là chức tuần phủ.

- Chia cả nước làm 30 tỉnh và 1 phủ trực thuộc (Thừa Thiên).

- Xây dựng quân đội gồm nhiều binh chủng, ở kinh đô và các trấn, tỉnh đều xây dựng thành trì vững chắc. Xây dựng hệ thống trạm ngựa trong cả nước để kịp thời chuyển tin tức.

- Thực hiện chính sách đối ngoại thuần phục nhà Thanh, nhiều chính sách của nhà Thanh được vua Nguyễn lấy làm mẫu mực trị nước, khước từ mọi tiếp xúc với các nước phương Tây.

=> Đáp án D: thời nhà Nguyễn chỉ mở rộng ảnh hưởng ở Cao Miên và Ai Lao chứ không có ảnh hưởng ở Xiêm

Đáp án cần chọn là: D

Sự khôi phục chế độ phong kiến tập quyền trên cả nước của nhà Nguyễn tức là quá trình xây dựng một bộ máy nhà nước hoàn chỉnh từ trung ương đến địa phương trên lãnh thổ rộng lớn từ ải Nam Quan đến mũi Cà Mau => hoàn thành sự nghiệp thống nhất đất nước

Đáp án cần chọn là: B

Nhà Nguyễn được thành lập trên cơ sở lật đổ vương triều Tây Sơn tương đối tiến bộ nhờ sự giúp đỡ của người Pháp nên ngay từ đầu nhà Nguyễn đã không được lòng dân => nhiều cuộc nổi dậy của nhân dân đã diễn ra ngay từ đầu triều đại

Đáp án cần chọn là: C

Chú ý

Đây cũng chính là 1 nguyên nhân lý giải vì sao sau này trong quá trình kháng chiến chống Pháp nhà Nguyễn lại không tin tưởng vào nhân dân, sợ dân hơn sợ giặc

Nguyên nhân thắng lợi của phong trào Tây Sơn:

- Nhờ ý chí đấu tranh chống áp bức bóc lột của nhân dân ta

- Nhân dân ta có lòng yêu nước nồng nàn

- Nhờ sự lãnh đạo tài tình, sáng suốt của Quang Trung và bộ chỉ huy nghĩa quân

=> Đáp án D: thời điểm tổ chức xuất quân xâm lược Đại Việt, cả nhà Thanh và Xiêm đều đang ở thời kì hưng thịnh nhất

Đáp án cần chọn là: D

Chiến thuật chính Quang Trung sử dụng trong trận Ngọc Hồi- Đống Đa là tận dụng thời cơ thuận lợi tổ chức đánh hợp đồng binh chung để nhanh chóng giành thắng lợi

- Thời điểm tổ chức tấn công là vào dịp tết Kỉ Dậu khi quân giặc đang lơ là cảnh giác

- Cánh đánh:

+ Tổ chức đánh hợp đồng binh chủng giữa kị binh, tượng binh, thủy binh

+ Tập kết bất ngờ, tiêu diệt nhanh gọn các cứ điểm của kẻ thù:

/ Đêm 30 tết, quân ta vượt sông Gián Khẩu, tiêu diệt đồn tiền tiêu.

/ Đêm mồng 3, bí mật bao vây, tiêu diệt đồn Hà Hồi

/ Mờ sáng mồng 5, Quang Trung tổ chức tấn công đồn Ngọc hồi và giành thắng lợi. Cùng thời điểm đó, đô đốc Long tấn công và tiêu diệt được đồn Đống Đa. Quân Thanh đại bại. Tôn Sĩ Nghĩ phải bỏ chạy về nước.

Đáp án cần chọn là: B

Điểm tương đồng giữa Nguyễn Ánh và Lê Chiêu Thống trong cách chống lại quân Tây Sơn là đều cầu cứu sự giúp đỡ từ bên ngoài. Cụ thể:

- Nguyễn Ánh cầu cứu vua Xiêm, dựa vào sự giúp đỡ của người Pháp

- Lê Chiêu Thống cầu cứu nhà Thanh

Đáp án cần chọn là: C

Ý nghĩa đoạn trích trong bài hiểu dụ nói trên của vua Quang Trung bao gồm:

- Nêu mục đích ra Bắc của nghĩa quân Tây Sơn.

- Tạo khí thế, quyết tâm chiến đấu của nghĩa quân Tây Sơn:

+ Bài dụ khẳng định ý thức giữ gìn bản sắc văn hoá dân tộc, phong tục tập quán: để tóc dài và nhuộm răng đen của người Việt Nam.

+ Nói lên quyết tâm đánh giặc để bảo vệ độc lập dân tộc; tiêu diệt khiến cho quân giặc mảnh giáp không còn, không một chiếc xe nào trở về, để cho chúng biết nước Nam anh hùng là có chủ. 

- Thể hiện truyền thống đấu tranh bất khuất của dân tộc Việt Nam.

=> Đáp án D: đoạn hiểu dụ không có ý nghĩa ca ngợi chiến thắng oai hùng của quân Tây Sơn vì sau đó nghĩa quân Tây Sơn mới giành chiến thắng ở Ngọc Hồi – Đống Đa.

Đáp án cần chọn là: D

Đoạn sông từ Rạch Gầm đến Xoài Mút dài khoảng 6 km, rộng hơn 1km. Hai bờ sông cây cối rậm rạp, giữa dòng có cù lao Thới Sơn. Địa hình thuận lợi cho việc đặt phục binh

=> Nguyễn Huệ là chọn khúc sông Tiền từ Rạch Gầm đến Xoài Mút làm trận địa quyết chiến.

Đáp án cần chọn là: D

Sau nhiều lần thất bại, Nguyễn Ánh cầu cứu vua Xiêm. Cuối tháng 7-1784, quân Xiêm kéo vào Gia Định

Đáp án cần chọn là: C

Trận Rạch Gầm- Xoài Mút là trận đánh quyết định, đập tan âm mưu xâm lược của quân Xiêm, bảo vệ vững chắc nền độc lập dân tộc. Đây là ý nghĩa quan trọng nhất của trận đánh này.

Đáp án cần chọn là: A

Điểm khác biệt cơ bản giữa phong trào Tây Sơn với các cuộc khởi nghĩa nông dân trong lịch sử là về nhiệm vụ- mục tiêu. Cụ thể:

- Nhiệm vụ- mục tiêu của chung của các cuộc khởi nghĩa nông dân là đấu tranh chống lại các thế lực phong kiến, giành quyền lợi cho người nông dân

- Còn phong trào Tây Sơn bên cạnh mục tiêu đó đã vươn lên trở thành một phong trào rộng lớn trên cả nước, đảm đương nhiệm vụ dân tộc là thống nhất đất nước và đấu tranh bảo vệ độc lập dân tộc

Chọn: A

Đáp án cần chọn là: A

Quang Trung mất, Quang Toản đối vua nhưng không đủ năng lực để lãnh đạo đất nước, trong khi đó nội bộ Tây Sơn chia rẽ, mâu thuẫn người càng gay gắt. Vì thế trước sự tấn công của Nguyễn Ánh, Tây Sơn thất bại, triều Tây Sơn chấm dứt.

Đáp án cần chọn là: B

Từ thế kỉ XVIII, ruộng đất ngày càng tập trung vào tay giai cấp địa chủ, trong lúc chính quyền ở các hai miền đều thiếu quan tâm đến đời sống của nông dân. Điều này đã khiến cho đời sống người nông dân cực khổ, mâu thuẫn xã hội phát triển gay gắt, khởi nghĩa nông dân nổ ra trên khắp cả nước với quy mô và tần suất lớn => thế kỉ XVIII được mệnh danh là “thế kỉ nông dân khởi nghĩa”.

Đáp án cần chọn là: C

Từ đầu thế kỉ XVI, nhà Lê bắt đầu bước vào giai đoạn khủng hoảng suy vong. Vua quan ăn chơi xa xỉ, xây dựng lâu đài cung điện tốn kém. Các phe phái đánh nhau liên miên. Khởi nghĩa nông dân nổ ra ở nhiều nơi

Đáp án cần chọn là: A

Trong cuộc khởi nghĩa của Trần Cảo (đầu năm 1516) ở Đông Triều (Quảng Ninh), nghĩa quân cạo trọc đầu, chỉ để ba chỏm tóc, gọi là “quân ba chỏm”.

Đáp án cần chọn là: B

Sau khi tiêu diệt được các phe phái đối lập, thâu tóm mọi quyền hành, năm 1527, Mạc Đăng Dung cướp ngôi nhà Lê, lập ra triều Mạc.

Đáp án cần chọn là: D

Chiến tranh Trịnh - Nguyễn kết thúc không phân thắng bại. Hai bên giảng hòa lấy sông Gianh, Lũy Thầy làm ranh giới chia cắt đất nước thành hai đàng:

- Đàng Trong đặt dưới sự kiểm soát của chúa Nguyễn.

- Đàng Ngoài đặt dưới sự kiểm soát của nhà Lê- Trịnh

Đáp án cần chọn là: A

Sự suy yếu của triều đình trung ương, sự áp bức của cường hào địa chủ ở làng xã khiến đời sống nhân dân lâm vào cảnh khốn cùng. Mâu thuẫn giữa nông dân với địa chủ, giữa nhân dân với nhà nước phong kiến trở nên gay gắt, làm bùng nổ các cuộc khởi nghĩa nông dân đầu thế kỉ XVI

Đáp án cần chọn là: A

Thời Lê sơ, Nho giáo chiếm vị trí độc tôn; Phật giáo, Đạo giáo bị hạn chế.

Đáp án cần chọn là: B

Có hai tác phẩm tiêu biểu thuộc thành tựu toán học thời Lê sơ là: Đại thành toán pháp và Lập thành toán pháp.

Đáp án cần chọn là: C

Chú ý

Các tác phẩm ở đáp án A, B, D: là các tác phẩm tiêu biểu thuộc lĩnh vực địa lí học.

Thời Lê sơ (1428-1527) tổ chức được 26 khoa thi tiến sĩ, lấy đỗ 989 tiến sĩ, 20 trạng nguyên. Riêng thời vua Lê Thánh Tông (1460-1497) giáo dục khoa cử phát triển thịnh nhất, tổ chức được 12 khoa thi tiến sĩ, lấy đỗ 501 tiến sĩ, 9 trạng nguyên

Đáp án cần chọn là: C

Nghệ thuật kiến trúc và điêu khắc thời Lê sơ biểu hiện rõ rệt và đặc sắc ở các công trình lăng tẩm, cung điện tại Lam Kinh (Thanh Hóa)

Đáp án cần chọn là: A

Những đóng góp của Lê Thánh Tông đối với nền văn học dân tộc ở thế kỉ XV bao gồm:

- Vua Lê Thánh Tông để lại một di sản thơ văn phong phú, đồ sộ cho nền văn học nước nhà với khoảng trên 300 bài (bằng chữ Hán), Hồng Đức quốc âm thi tập (bằng chữ Nôm)..Thơ văn của ông chứa đựng tinh thần yêu nước và tinh thần dân tộc sâu sắc.

- Ông là người sáng lập ra Hội Tao đàn và làm chủ soái. Sự ra đời của Hội Tao đàn đã đánh dấu bước phát triển cao của văn chương đương thời.

Đáp án cần chọn là: B

Ngô Sĩ Liên:

- Nhà sử học nổi tiếng thế kỉ XV.

- Từng được đảm nhận các chức vụ ở Hàn lâm viện, Phó đô ngự sử, Sử quán tu soạn.

- Là một trong những tác giả của bộ Đại Việt sử kí toàn thư.

Đáp án cần chọn là: B

Chú ý

- Đáp án C: nói về Nguyễn Trãi.

- Đáp án D: nói về Lương Thế Vinh.

Lương Thế Vinh được dân gian gọi là Trạng Lường do năm 1463 ông đỗ trạng nguyên và nổi tiếng là thần đồng trong lĩnh vực toán học đo lường

Đáp án cần chọn là: D